تولید مثل / علوم سوم راهنمایی
هدف کلی
آشنایی با انواع تولید مثل در گیاهان و جانوران
هدف های جزیی :در پایان دانش آموز باید بداند:
الف – دانستنی ها و مهارت ها
1 – بتواند اهمیت تولید مثل و اهداف آن را در جاندار بیان کند
2 – تولید مثل را با دیگر ویژگی های جاندار بداند.
3 – مفهوم تولید مثل جنسی را بگوید
4 – اهداف تولید مثل جنسی و غیر جنسی را مقایسه کند
5 – با تولید مثل رویشی گیاهان آشنا باشد .
6 – بتواند گپک نان را رشد دهد و هاگ هایش را بررسی کند .
7 – در بررسی های علمی ابزار و مواد مختلف را به طور مناسب به کار برد .
8 – تفاوت هاگ و گامت را بیان کند .
9 – گرده افشانی و لقاح را توضیح دهد .
10 – گل های نر و ماده را شناسایی کند .
11 – با بخش های گل آشنا باشد .
12 – چگونگی تولید دانه را بداند .
13 – تولید لوله گرده را بررسی کند و مشاهدات خود را به درستی ارائه دهد
14 – اهمیت لقاح داخلی را نسبت به لقاح خارجی بیان کند .
15 – با غدد جنسی و طرز کار آن آشنا شود
ب – نگرش ها
1 – به اهمیت گل به عنوان بخش مولد دانه توجه داشته باشد .
2 – چیدن بی مورد گل را مترادف از بین بردن نسل گیاه بداند .
3 – تولید مثل جنسی را پدیده ای برای ایجاد گوناگونی جانداران بداند .
4 – به کوشش های علمی و عملی دانشمندان و کشاورزان برای تولید محصولات گیاهی بهتر
ارج بگذارد.
5 – به نظم و هماهنگی خارق العاده در اندام های تولید مثلی نر و ماده برای تولد یک نوزاد با
دیده احترام بنگرد .
6- به دنیا آمدن یک جاندار جدید را نشانه اراده الهی برای بقای نسل جانداران بدانند.
مفهوم عملی تولید مثل
تولید مثل به معنای عام گسترش ماده زنده در زمان و مکان است اهمیت این فرایند در مشابه
سازی ماده زنده آشکار است زیرا ساخته شدن واحد های زنده جدید هم جانشینی ماده زنده
را امکان پذیر می سازدو هم مقدار ماده زنده را در همه ی سطوح سازمان بندی پیکر جاندار
( ملکول – سلول – بافت و ... ) افزایش می دهد جانشینی ماده زنده نابود شدن ملکول ها و
سلول ها حتی از بین رفتن جاندار کامل را که نتیجه ی فرسودگی طبیعی یا حاصل سانحه و
بیماری است جبران می کند پدید آمدن واحد های جدید به ماده خام نیاز دارد و تولید مثل – در
هر سطحی که باشد – در گرو وجود مواد غذایی کافی است مضاعف شدن هر واحد زنده
نشانه آن است که همه ی واحد های کوچکتر سازنده ی آن نیز قبلا یا همزمان با آن مضاعف
شده اند بنابراین تولید مثل باید ابتدا در سطح ملکولی صورت گیرد تا در هر یک از سطوح دیگر
( سلول ، بافت ، اندام و ... ) نیز انجام پذیر باشد . اگر برای تولید مثل در سطح ملوکل ها
ملکول های آب یا هر ماده غیر آلی دیگری در سلول مورد نیاز باشد لازم است ملکول ها یا یون
های آماده ای از همان نوع ماده به صورت غذا در اختیار سلول قرار گیرند یعنی ساده ترین
صورت تولید مثل در سطح ملکول جمع آوری ملکول های مورد نیاز است برای ساخته شدن و
افزایش تعداد ملکول ها ی کربوهیدرات ، لیپید ، پروتئین و اسید های نکلوئیک آنزیم های خاص
برای تهیه اجزای مورد نیاز آنها از مواد غذایی و آنزیم های دیگر و نیز گاهی دستورالعمل های
ژنتیکی برای ایجاد ملکول های مناسب ضروری اند تولی مثل در سطح ملکول ها به افزایش
ملکول های موجود در ماده زنده کمک کرده و آن را برای تولید مثل در سطوح بالاتر آماده
می کند تا در نهایت به تکثیر جاندار منتهی شود .